ҲИД БИЛИШ БУЗИЛИШИНИНГ ТАРҚАЛГАНЛИГИ ВА РИВОЖЛАНИШ САБАБЛАРИ
DOI:
https://doi.org/10.57231/j.ejohns.2025.4.4.024Ключевые слова:
ҳид билиш бузилиши, тарқалиши, этиологияси, патогенезАннотация
Ҳид билиш бузилишлари умумий аносмия ва гипосмия ҳолатларининг сезиларли улушини ташкил этади. Шарҳ мақсади бўлиб ҳид бузилишининг тарқалганлиги ва ривожланиш сабабларини таҳлил қилиш ҳисобланади. Шарҳ материаллари сифатида охирги 10 йилликда ҳид билиш бузилиши бўйича PubMed,
Scopus, Google Scholar халқаро базаларда нашр қилинган мақолалар таҳлил қилинди. Шундай қилиб, шарҳ шуни кўрсатдики, ҳид билиш бузилишини этиопатогенези хилма-хил бўлиб доимий равишда тадқиқотлар ўтказилишини
талаб қилади.
Библиографические ссылки
Артеменко А. Р., Данилов А. Б., Плиева А. М. Нарушение обоняния у больных COVID-19 //Российский неврологический журнал. – 2021. – Т. 25. – №. 6. – С. 4-11.
Владимирова Т. Ю., Куренков А. В., Мартынова А. Б. Обонятельный тренинг в лечении пациентов с острым риносинуситом и дизосмией //Медицинский совет. –
– Т. 19. – №. 18. – С. 160-167.
Глущенко Е. И. Наиболее вероятные причины нарушения обоняния и восприятия вкуса при COVID-19 //Неделя молодежной науки-2021. – 2021. – С. 384-385.
Лавренчук Д. В., Дамбаев И. С. COVID-19 и аносмия: обзор проблемы //Проблемы современной науки и инновации Учредители: Алагаева Кавсарат Юсуповна.
– №. 4. – С. 30-34.
Николенко В. Н. и др. Значимость дыхательных упражнений в восстановлении обоняния в постковидный период //Спортивная медицина: наука и практика. – 2022. – Т. 12. – №. 3. – С. 30-36.
Узбекова Л. Д., Половинкина В. В., Яцков И. А. Патогенез обонятельной дисфункции при COVID-19 // Международный научно-исследовательский журнал. –
– №. 1 (127). – С. 66.
Alarfaj A. A. et al. Olfactory dysfunction following COVID-19 and the potential benew ts of olfactory training //Journal of Clinical Medicine. – 2023. – Т. 12. – №. 14. – С. 4761.
Buksinska M. et al. Persistent olfactory and taste dysfunction after COVID-19 //Life. – 2024. – Т. 14. – №. 3. – С. 317.
Chang K. et al. Mechanisms of COVID‐19‐associated olfactory dysfunction //Neuropathology and applied neurobiology. – 2024. – Т. 50. – №. 2. – С. e12960.
Francavilla B. et al. Circulating calprotectin as a potential biomarker of persistent olfactory dysfunctions in Post- COVID-19 patients //Cytokine. – 2024. – Т. 181. – С. 156688.
Granvik C. et al. Olfactory dysfunction as an early predictor for post‐COVID condition at 1‐year follow‐up //Brain and Behavior. – 2024. – Т. 14. – №. 6. – С. e3574.
Jiramongkolchai P. et al. Association of olfactory training with neural connectivity in adults with postviral olfactory dysfunction //JAMA Otolaryngology–Head & Neck Surgery. – 2021. – Т. 147. – №. 6. – С. 502-509.
Lee J. C. et al. A systematic review of the neuropathologic w ndings of post-viral olfactory dysfunction: implications and novel insight for the COVID-19 pandemic //American
Journal of Rhinology & Allergy. – 2021. – Т. 35. – №. 3. – С. 323-333.
Miwa T. et al. Clinical practice guidelines for the management of olfactory dysfunction—secondary publication //Auris Nasus Larynx. – 2019. – Т. 46. – №. 5.
– С. 653-662.
Schmidt F., Azar C., Goektas O. Treatment of Olfactory Disorders After SARS–CoViD 2 Virus Infection //Ear, Nose & Throat Journal. – 2024. – Т. 103. – №. 1_suppl. – С. 48S-53S.
Stigliano E. et al. Olfactory Dysfunction and Cognitive Deterioration in Long COVID: Pathomechanisms and Clinical Implications in Development of Alzheimer’s
Disease //Cells. – 2026. – Т. 15. – №. 2. – С. 176.
Tanaka H. et al. Olfactory cleft obstruction in post- COVID-19 olfactory disorder: CT Comparison with postviral cases //medRxiv. – 2025. – С. 2025.06. 04.25328964.
Vandersteen C. et al. Olfactory training in post-COVID-19 persistent olfactory disorders: value normalization for threshold but not identiw cation //Journal of Clinical
Medicine. – 2022. – Т. 11. – №. 12. – С. 3275.
Yildirim D. et al. A new perspective on imaging of olfactory dysfunction: Does size matter? //European Journal of Radiology. – 2020. – Т. 132. – С. 109290.
Yuan F. et al. Steroids and olfactory training for postviral olfactory dysfunction: a systematic review //Frontiers in neuroscience. – 2021. – Т. 15. – С. 708510.